Dit document bevat een kritische analyse van de hervorming van het tarief van gerechtsdeurwaarders die op 1 oktober 2024 in werking is getreden, na de goedkeuring van het koninklijk besluit van 18 mei 2024 tot wijziging van het koninklijk besluit van 30 november 1976.
Deze hervorming, de meest ingrijpende sinds 1976, had tot doel de tariefstructuur voor akten van gerechtsdeurwaarders grondig te herzien. Ze werd voorgesteld als een instrument voor modernisering, bedoeld om de transparantie te vergroten, de leesbaarheid van het wettelijke tarief te vereenvoudigen, betalingen te vergemakkelijken en de kosten voor de schuldenaar te
verminderen.
Meer dan een jaar na de inwerkingtreding ervan blijkt dat deze doelstellingen slechts in zeer beperkte mate zijn bereikt. Hoewel op bepaalde vlakken een vooruitgang moet worden erkend – met name een duidelijkere voorstelling van de kosten posten en erelonen in de akten, alsook een actualisering van bepaalde achterhaalde begrippen – doet de nieuwe regeling belangrijke problemen rijzen op het vlak van rechtszekerheid. Bovendien blijkt de hervorming, in plaats van de totale procedurekosten voor de schuldenaar te verlagen, deze in veel gevallen juist te verhogen.
Gelet op de complexiteit van de materie beoogt deze bijdrage geen exhaustieve analyse. Er moet dan ook worden benadrukt dat ook de bepalingen die hier niet worden besproken daarom niet vrij zijn van moeilijkheden en dat de geformuleerde kritiek niet alle mogelijke knelpunten omvat.
De voorgestelde analyse is opgebouwd rond drie hoofdlijnen:
- De naleving van het rechtszekerheidsbeginsel, wat betreft de duidelijkheid en voorspelbaarheid van de aangerekende erelonen en kosten;
- De evolutie van het bedrag dat daadwerkelijk ten laste komt van de schuldenaar, in het licht van de vooropgestelde doelstelling om de kosten te verlagen;
- De doeltreffendheid van het ‘Solidariteitsfonds’ van de Nationale Kamer van Gerechtsdeurwaarders, dat wordt voorgesteld als een belangrijke stap voorwaarts, maar waarvan de werkelijke impact moet worden genuanceerd.
Naast het in kaart brengen van de knelpunten wil dit document een bijdrage leveren aan het debat over het noodzakelijke evenwicht tussen de doeltreffendheid van de invordering en de bescherming van de rechtzoekende.
Wij hopen dat deze analyse stof tot nadenken zal kunnen bieden en kan bijdragen aan de noodzakelijke aanpassingen van de wetgeving, zodat de hervorming uiteindelijk de vooropgestelde doelstellingen kan bereiken.
Wij wensen u veel leesplezier.
